W przypadku gdy inwestor dokona odstępstw od projektu budowlanego - wykona przewody dymowe z kominków - nie uzasadnia to wydania decyzji na podstawie art. 66 Prawa Budowlanego nakazującej faktyczną likwidację kominów, bez oceny możliwości ich legalizacji.
Zgadzając się z prezentowanym przez organy stanowiskiem, iż zawiewanie na okna dymu z przewodów kominowych odprowadzających spaliny z kominków w oczywisty sposób stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia, to wystarczającym na obecnym etapie jest zastosowanie w trybie art. 66 p.b. środka zabezpieczającego w postaci wyłączenia tych kominków z eksploatacji. Uzasadnia to uchylenie decyzji organów I i II instancji w części nakazującej wykonanie robót budowlanych polegających na obcięciu rur przedłużających dwa kominy dymowe i zaślepieniu wylotów kanałów dymowych za pomocą płyty żelbetowej tzw. "czapki żelbetonowej" - w kominach niższej części budynku od strony zachodniej.
Sygn. akt IV SA/Po 278/14
Wyrok Sądu Administracyjnego
z dnia 24 kwietnia 2014 r.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędziowie WSA Katarzyna Nikodem WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Hołyńska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi M.S. i S.S. na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych
- uchyla zaskarżoną decyzję w tej części w jakiej zmienia ona termin wykonania nałożonych obowiązków oraz w części w jakiej utrzymuje ona w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta P. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w punkcie 1 oraz uchyla punkt 1 poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta P. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...];
- w pozostałym zakresie oddala skargę;
- określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana;
- zasądza od W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących M.S. i S.S. kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.. - dalej k.p.a.) oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm. - dalej p.b.) w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalnego wielorodzinnego, znajdującego się w P. przy ul. B. [...] nakazał w pkt 1 Wspólnocie Mieszkaniowej w osobach: E.K. F, J.M.F., K.K., D.K., M.P., J.P., J.H.H., M.S., S.S., M.K., R.K. wykonanie robót budowlanych polegających na obcięciu rur przedłużających dwa kominy dymowe i zaślepieniu wylotów kanałów dymowych za pomocą płyty żelbetowej tzw. "czapki żelbetonowej" - w kominach niższej części budynku od strony zachodniej, Organ I instancji zastrzegł, że wyżej wymienione roboty budowlane należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane oraz zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.
W pkt 2 w/w decyzji PINB nakazał wyłączenie z użytkowania kominków usytuowanych w lokalach nr [...] i [...], znajdujących się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ulicy B. [...] w P, jako kominki opalane paliwem stałym oraz wyłączenie z użytkowania – jako przewody dymowe - przewodów do nich podłączonych.
W pkt 3 PINB określił termin wykonania obowiązków wymienionych w pkt 1 decyzji do 30 września 2011 roku, nadając jednocześnie obowiązkowi określonemu w pkt 2 rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 §1 kpa.
W uzasadnieniu PINB wskazał, że niniejsze postępowanie zostało zainicjowane podaniem J.H.H. (dalej wnioskodawczyni), który wpłynął do PINB dnia 3 grudnia 2004 r., a dotyczył nieprawidłowego funkcjonowania dymowych przewodów kominowych z mieszkań [...] i [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym w P. przy ul. B. [...]. W trakcie przeprowadzonego postępowania PINB ustalił, że powyższy budynek został zrealizowany zgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 2002 r., nr [...], znak [...] (dalej decyzja z dnia [...] marca 2002 r.). Budynek mieszkalny wielorodzinny przy ulicy B. [...] w P. został zaprojektowany w ten sposób, że jedno mieszkanie - nr [...], którego właścicielem jest wnioskodawczyni, zlokalizowane zostało na poziomie dachu pozostałych mieszkań (II piętro), w sąsiedztwie grup kominowych. W dwóch lokalach mieszkalnych: nr [...] i [...], znajdujących się na parterze oraz I piętrze użytkowane są kominki, a wyloty przewodów kominowych odprowadzających dym z ww. mieszkań zlokalizowane są za tarasem mieszkania nr [...], niemal na wprost okien i drzwi balkonowych mieszkania wnioskodawczyni. Przedsiębiorstwo Inżynieryjne "T." Sp. z o.o. (dalej Inwestor) wykonało na zlecenie przyszłych właścicieli mieszkań nr [...] i [...] odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego przez wymurowanie dwóch przewodów kominowych, których wyloty znajdują się na wysokości okien i drzwi balkonowych, usytuowanego na ostatniej kondygnacji mieszkania wnioskodawczyni i zlokalizowanych od tych elementów w odległości 8,4 m.
Powyższe roboty polegające na wykonaniu kominów oraz zamontowaniu wkładów kominowych nie były objęte zatwierdzonym projektem budowlanym., gdyż zatwierdzony w decyzji z dnia [...] marca 2002 r. projekt budowlany budynku przy ulicy B. [...] w P. przewidywał ogrzewanie przy pomocy indywidualnych kotłów gazowych zamontowanych w poszczególnych lokalach mieszkalnych. Tymczasem właściciele mieszkań nr [...] i [...], wykonali w nich alternatywne, samodzielne źródło ogrzewania, przez użytkowanie dodatkowych urządzeń grzewczych. Podczas procesu spalania zachodzi konieczność odprowadzenia dymu przy pomocy przewodów dymowych, co nie było przewidziane ww. zatwierdzonym projektem budowlanym. Wyloty nie przewidzianych projektem budowlanym przewodów kominowych znajdują się na wysokości okien i drzwi balkonowych lokalu zamieszkiwanego przez wnioskodawczynię. W tej sytuacji podczas użytkowania ww. kominków, wydobywający się w z przewodów dym może być zawiewany przez wiatry bezpośrednio w otwory okienne lokalu nr [...]. Organ I instancji podzielił w tym zakresie ustalenia poczynione w sporządzonej na zlecenie wnioskodawczyni przez dr inż. M.K. dnia 18 maja 2009 r. opinii technicznej nr [...] z której wynika, że kominy zlokalizowane od strony południowej nie spełniają aktualnych wymagań dotyczących prawidłowej wysokości zapewniającej skuteczne odprowadzenie spalin i powietrza wentylacyjnego. Problem zawiewania dymu i spalin na tarasy mieszkania nr [...] należącego do wnioskodawczyni jest konsekwencją przyjętego rozwiązania architektonicznego budynku nie uwzględniającego możliwości zanieczyszczenia powietrza spalinami na tarasach i mieszkaniach wyższej części obiektu - zróżnicowanie wysokościowe budynku, umieszczenie wylotów kominów obsługujących niższą część budynku w poziomie okien części wyższej. Tym samym zachodzą okoliczności, że przedmiotowy budynek jest użytkowany w sposób zagrażający życiu i zdrowiu ludzi. Analizując dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie PINB wskazał, że stan faktyczny powyżej wskazanego obiektu budowlanego jest niezgodny z art. 61 pkt 1 i 2 pb oraz warunkami technicznymi dotyczącymi użytkowania przewodów i kanałów dymowych, spalinowych oraz wentylacyjnych.
S.S. kwestionując powyższą decyzję wniósł odwołanie domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Odwołujący podkreślił, że powyższa decyzja narusza jego interes jako właściciela mieszkania położonego przy ul. B. [...] oraz współwłaściciela budynku. W uzasadnieniu odwołujący zauważył, że PINB nie uzasadnił, dlaczego zastosował art. 66 ust. 1 pb oraz art. 108 kpa. W toku postępowania nie stwierdzono żadnych istotnych nieprawidłowości, które uzasadniałyby twierdzenie o zagrożeniu życia i zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Budynek położony przy ul. B. [...] uzyskał pozwolenie na użytkowanie w styczniu 2004 r., a organy nadzoru budowlanego nie znalazły podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji.
W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu powyższego odwołania decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części określającej termin wykonania obowiązku w pkt 3 i w tym zakresie wskazując nowy termin wykonania obowiązków do dnia 31 października 2011 r. z utrzymaniem rygoru natychmiastowej wykonalności co do punktu 2, w pozostałym zakresie utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem WWINB zadymianie lokalu mieszkalnego przeznaczonego na pobyt ludzi stanowi zagrożenie dla ich zdrowia, a nawet życia. Organy nadzoru budowlanego po stwierdzeniu powyższych zagrożeń, zgodnie z przepisem art. 66 ust. 1 pkt 1 i 2 pb, zobowiązane są do nakazania w drodze decyzji usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
Odnosząc się do zarzutów odwołującego WWINB uznał je za niezasadne. Organ II instancji zwrócił uwagę, że odwołujący w sposób wybiórczy oparł się na treści ekspertyzy nr [...], sporządzonej przez dr inż. M.K., w której został wskazany sposób likwidacji istniejących uciążliwości w tym zalecenia dotyczące podwyższenia kominów. Ogrzewanie pomieszczeń w budynku mieszkalnym przy ul. B. [...] odbywa się przy pomocy indywidualnych kotłów gazowych w znajdujących się poszczególnych lokalach mieszkalnych. W budynku tym kominki opalane drewnem stanowią dodatkowe, alternatywne samodzielne źródło ogrzewania i są urządzeniami w których następuje proces spalania paliwa stałego w wyniku czego powstaje dym. Zachodzi więc konieczność odprowadzania dymu przy pomocy przewodów dymowych. Stąd urządzenia takie powinny spełniać wymogi przepisu § 132 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm., dalej rozporządzenie z 2002 r.). Samo posiadanie kominka nie jest zabronione prawem, jednak zamiar wykonania w istniejącym budynku mieszkalnym wielorodzinnym urządzeń o których mowa w przywołanym przepisie rozporządzenia z 2002 r. wiąże się zgodnie z przepisami pb, z uzyskaniem decyzji administracyjnej pozwolenia na budowę ww. przewodów kominowych - dymowych.
Wymagania techniczne przy odbiorze przewodów kominowych - dymowych, wyprowadzonych ponad połać dachową w przedmiotowym budynku wynikają z Polskiej Normy PN-89/B-10425 - "Przewody dymowe, spalinowe i wentylacyjne murowane z cegły. Wymagania techniczne i badania przy odbiorze". W punkcie 3.3.2.1 normy określono usytuowanie komina obok przeszkody, dla zapewnienia jego prawidłowego działania, czyniąc wymóg wysokości komina nad połacią dachu. Przywołana Polska Norma nie uwzględnia jednak odległości przewodów kominowych dymowych od okien lokalu mieszkalnego zlokalizowanego w bezpośrednim ich sąsiedztwie w dodatku na dachu budynku. Stąd też wynika konieczność dokonania oceny sąsiedztwa obu tych elementów mając na uwadze m. in. niezgodność przewodów kominowych z przepisem § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. 1999 r., nr 74, poz. 836, dalej rozporządzenie z 1999 r.), a także naruszenie przepisu art. 62 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 pb. Usunięcie powyższych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku wiąże się z likwidacją przewodów kominowych dymowych, bowiem emisje dymów od eksplo
